„Niezdeterminowanie” granic poznania w znaturalizowanym relatywizmie pojęciowym W.V.O. Quine’a

Andrzej Kubić

Streszczenie w języku polskim


W artykule opisano znaturalizowany relatywizm pojęciowy W.V.O. Quine’a w perspektywie problematyki granic wiedzy. Quine był jednocześnie relatywistą pojęciowym (mamy do wyboru wiele równoważnych pod względem epistemologicznym systemów pojęciowych) i empirycznym naturalistą (przyjmował naturalistyczną koncepcję treści empirycznej zredukowanej do pobudzeń odbieranych przez nasze powierzchnie sensoryczne w ramach behawioryzmu lingwistycznego). Ponadto bezpośrednio podejmował zagadnienie granic wiedzy, jednak jego główną intencją – jak sam zaznaczył – była przede wszystkim analiza i modyfikacja tytułowego problemu, a nie próba udzielenia na niego odpowiedzi. Krótko mówiąc, zdaniem Quine’a zagadnienie to można zredukować do kontekstu językowego.


Słowa kluczowe


granice wiedzy; relatywizm pojęciowy; empiryzm; naturalizm; behawioryzm lingwistyczny

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Ajdukiewicz K., Logika i doświadczenie, „Przegląd Filozoficzny” 1947, nr 1–4.

Grice P., Strawson P., In Defense of a Dogma, “The Philosophical Review” 1956, Vol. 65(2), DOI: https://doi.org/10.2307/2182828.

Jakubiec H., Woleński J., Ajdukiewicz a Quine, „Zagadnienia Naukoznawstwa” 1983, nr 3.

Quine W.V.O., Dwa dogmaty empiryzmu, [w:] Z punktu widzenia logiki, Warszawa 2000.

Quine W.V.O., Granice wiedzy, [w:] Granice wiedzy i inne eseje filozoficzne, Warszawa 1986.

Quine W.V.O., Indeterminacy of Translation Again, “Journal of Philosophy” 1987, Vol. 84(1), DOI: https://doi.org/10.2307/2027132.

Quine W.V.O., Methods of Logic, Cambridge 1982.

Quine W.V.O., Na tropach prawdy, Warszawa 1997.

Quine W.V.O., O tym, co istnieje, [w:] Z punktu widzenia logiki, Warszawa 2000.

Quine W.V.O., Ontological Relativity and Other Essays, Cambridge–London 1977.

Quine W.V.O., Pursuit of Truth, Cambridge 1992.

Quine W.V.O., Raz jeszcze o niezdeterminowaniu przekładu, [w:] B. Stanosz (red.), Filozofia języka, Warszawa 1993.

Quine W.V.O., Rzeczy i ich miejsce w teoriach, [w:] T. Szubka (red.), Metafizyka w filozofii analitycznej, Lublin 1995.

Quine W.V.O., Słowo i przedmiot, Warszawa 1999.

Quine W.V.O., The Limits of Knowledge (1972), [w:] The Ways of Paradox and Other Essays, Massachusetts–London 1976.

Quine W.V.O., Things and Their Place in Theories, [w:] Theories and Things, Cambridge 1981.

Quine W.V.O., Three Indeterminacies, [w:] R.B. Barrett, R.F. Gibson (eds.), Perspectives on Quine, Oxford 1989.

Quine W.V.O., Trzy niezdeterminowania, [w:] B. Stanosz (red.), Filozofia języka, Warszawa 1993.

Quine W.V.O., Two Dogmas of Empiricism, “Philosophical Review” 1951, Vol. 60(1), DOI: https://doi.org/10.2307/2181906.

Quine W.V.O., Word and Object, Cambridge 1960.

Woleński J., Epistemologia, t. 2: Wiedza i poznanie, Kraków 2001.

Woleński J., Metamatematyka i epistemologia, Warszawa 1993.

Żegleń U., Filozofia z punktu widzenia Quine’a, „Ruch Filozoficzny” 2001, nr 2.




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/i.2018.43.2.73-92
Data publikacji: 2019-06-10 13:32:33
Data złożenia artykułu: 2018-12-29 11:32:05

Odwołania zewnętrzne

  • Brak odwołań zewnętrznych


Prawa autorskie (c) 2019 Andrzej Kubić

Creative Commons License
Powyższa praca jest udostępniana na lcencji Creative Commons Attribution 4.0 International License.