Konflikty przestrzenne w procesach suburbanizacyjnych w świetle planowania przestrzennego. Studium przypadku podlubelskiej gminy Strzyżewice

Dominika Mazur

Streszczenie w języku polskim


Ekspansja miast w coraz większym nasileniu obejmuje tereny podmiejskie, szczególnie te niezabudowane, o charakterze rolnym. W następstwie tego procesu na obszarach wiejskich można dostrzec zmiany funkcjonalne i coraz bardziej złożone struktury przestrzenne. Pomiędzy elementami tych struktur nieuchronnie pojawiają się wielorakie interakcje, w tym konflikty funkcjonalno-przestrzenne. Planowanie przestrzenne jest narzędziem wyprzedzającej identyfikacji, a w wielu przypadkach eliminacji takich konfliktów. Celem artykułu jest ocena wpływu procesu suburbanizacji na strukturę przestrzenną podmiejskiej gminy oraz identyfikacja poszczególnych typów konfliktów. Niniejsze badanie dotyczy planowania przestrzennego na obszarze wiejskiej gminy Strzyżewice. Przedmiotem analiz są konflikty interesów ujawniające się podczas tworzenia dokumentów planistycznych. Na podstawie analizy dokumentacji sporządzonej podczas opracowywania lokalnych dokumentów planistycznych potwierdzono, że procesy suburbanizacji Lublina kreują na obszarach poddanych tym procesom specyficzne – realne lub potencjalne – konflikty przestrzenne.


Słowa kluczowe


konflikt przestrzenny; suburbanizacja; planowanie przestrzenne; gmina Strzyżewice

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


LITERATURA

Bański J. 1998. Gospodarka ziemią w Polsce w okresie restrukturyzacji. Warszawa: IGiPZ PAN.

Bednarek-Szczepańska M., Dmochowska-Dudek K. 2015. Przestrzenny wymiar syndromu NIMBY na wsi i w małych miastach w Polsce. Przegląd Geograficzny, 87(4), 683–703. http://dx.doi.org/10.7163/PrzG.2015.4.6

Dębski J. 2001. Gospodarka przestrzenna – jej geneza, stan i rozwój. Warszawa–Białystok: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Finansów i Zarządzania w Białymstoku.

Dmochowska-Dudek K. 2011. Obiekty NIMBY jako przykład konfliktowych inwestycji na terenach mieszkaniowych – teoretyczny zarys problemu. Space, Society, Economy, (10), 29–56.

Domański R. 1991. Cele wielorakie i konflikty w gospodarce przestrzennej. Biuletyn KPZK PAN, 155, 89–129.

Grochowska A. 2015. Konflikty przestrzenne w procesie planowania przestrzennego na przykładzie gmin powiatu trzebnickiego. Studia Miejskie, 20, 179–189.

Grochowska A. 2016. Konflikty przestrzenne w planowaniu przestrzennym obszarów metropolitalnych na przykładzie Wrocławskiego Obszaru Metropolitalnego. Rozprawy Naukowe Instytutu Geografii i Rozwoju Regionalnego, 38.

Grochowska A. 2017. Niezgodność form przeznaczenia terenów w planowaniu przestrzennym – metoda identyfikacji potencjalnych konfliktów przestrzenno-funkcjonalnych. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Socio-Oeconomica, (28), 131–149. https://doi.org/10.18778/1508-1117.28.08

Harasimowicz A. 2018. Suburbanizacja a rola obszarów otaczających miasto – ujęcie teoretyczne. Studia Miejskie, 29, 115–130. https://doi.org/10.25167/sm2017.029.08

Heffner K. 2016. Proces suburbanizacji a polityka miejska w Polsce. W: T. Marszał (red.), Miasto – region – gospodarka w badaniach geograficznych. W stulecie urodzin Profesora Ludwika Straszewicza (s. 75–110). Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego. http://dx.doi.org/10.18778/8088-005-4.05

Hełdak M. 2012. Decyzje planistyczne a przemiany krajobrazu kulturowego obszarów wiejskich. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu.

Jones C., Baker M., Carter J., Jay S., Short M., Wood C. 2005. Strategic Environmental Assessment and Land Use Planning: An International Evaluation. London: Earthscan. https://doi.org/10.1111/j.1745-5871.2006.00380_4.x

Kachniarz T., Niewiadomski Z. 1995. Nowe podstawy prawne zagospodarowania przestrzennego. Warszawa: Agencja Wydawnicza IGPiK.

Kacprzak E., Staszewska S. 2011. Wpływ suburbanizacji na wiejskie struktury osadnicze. Studia Miejskie, 3, 99–112.

Korenik S., Słodczyk J. 2005. Podstawy gospodarki przestrzennej – wybrane aspekty. Wrocław: Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej im. Oskara Langego.

Kurek S., Gałka J., Wójtowicz M. 2014. Wpływ suburbanizacji na przemiany wybranych struktur demograficznych i powiązań funkcjonalno-przestrzennych w Krakowskim Obszarze Metropolitalnym. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Pedagogicznego im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie.

Lisowski A., Grochowski M. 2009. Procesy suburbanizacji. Uwarunkowania, formy i konsekwencje. W: Ekspertyzy do Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2008–2033 (s. 221–280). Warszawa: Ministerstwo Rozwoju Regionalnego.

Lorens P. (red.). 2005. Problem suburbanizacji. Warszawa: Urbanista.

Malisz B. 1984. Podstawy gospodarki i polityki przestrzennej. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.

Masik G. 2018. Suburbanizacja demograficzna i przestrzenna na Obszarze Metropolitalnym Gdańsk–Gdynia–Sopot. Studia Obszarów Wiejskich, 50, 155–160. https://doi.org/10.7163/SOW.50.9

Miczyńska-Kowalska M. 2019. Suburbanizacja strefy podmiejskiej Lublina. Roczniki Naukowe Ekonomii Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, 106(1), 72–86. https://doi.org/10.22630/RNR.2019.106.1.6

Mielczarek M. 2011. Zmiany funkcjonalne w gminie wiejskiej Kruszyna pod wpływem oddziaływania Częstochowy. Praca magisterska. Katowice: Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach.

Minnery J.R. 1985. Conflict Management in Urban Planning. Aldershot: Gover.

Palak M. 2016. Nowe oblicza przedmieść. Socjologiczne studium suburbanizacji w Polsce na przykładzie Rzeszowa. Rzeszów: Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego.

Parysek J. 2008. Procesy suburbanizacyjne w aglomeracji poznańskiej. W: T. Kaczmarek, A. Mizgajski (red.), Powiat poznański. Jakość przestrzeni i jakość życia (s. 71–90). Poznań: Bogucki Wydawnictwo Naukowe.

Prochownikowa A. 1975. Urbanizacja wsi czy deruralizacja? Czasopismo Geograficzne, 46(4), 399–405.

Przewoźniak M. 2008. Konflikty w zagospodarowaniu przestrzennym bałtyckiego obszaru przybrzeżnego w Polsce. W: K. Furmańczyk (red.), Zintegrowane zarządzanie obszarami przybrzeżnymi w Polsce – stan obecny i perspektywy. Cz. 3: Morze–ląd. Wzajemne relacje (s. 29–43). Szczecin: Uniwersytet Szczeciński.

Sołtys J. 2018. Uwarunkowania i skutki żywiołowej suburbanizacji w Polsce. Czy opanowanie jej jest możliwe? Studia Komitetu Przestrzennego Zagospodarowania Kraju PAN, 187, 40–50.

Staszewska S. 2013. Urbanizacja przestrzenna strefy podmiejskiej polskiego miasta. Poznań: Bogucki Wydawnictwo Naukowe.

Stelmaszewska N. 2020. Konsekwencje suburbanizacji dla miast i stref podmiejskich w świetle literatury krajowej i zagranicznej. Urban Development Issues, 66, 25–34. https://doi.org/10.2478/udi-2020-0008

Śleszyński P. 2004. Kształtowanie się zachodniej części centrum Warszawy. Prace Geograficzne, (196).

Ulańska J., Borowska-Stefańska M. 2012. Użytkowanie ziemi i polityka przestrzenna w Łódzkim Obszarze Metropolitalnym. Studia Komitetu Przestrzennego Zagospodarowania Kraju PAN, 187, 14–43.

Wdowicka M., Mierzejewska L. 2020. Problemy suburbanizacji w strefie podmiejskiej Poznania. Prace i Studia Geograficzne, 65(3), 125–137.

Zborowski A., Chaberko T., Kretowicz P. 2011. Procesy suburbanizacji rezydencjonalnej w regionie miejskim Krakowa. Przemiany społeczno-przestrzenne. W: J. Jakóbczyk-Gryszkiewicz (red.), Regiony miejskie w Polsce. Dwadzieścia lat transformacji (s. 52–56). Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego. https://doi.org/10.18778/7525-605-5.04

Zborowski A., Raźniak P. 2013. Suburbanizacja rezydencjonalna w Polsce. Ocena procesu. Studia Miejskie, 9, 37–50.

Zuziak Z.K. 1995. Rozwiązywanie konfliktów środowiskowych w gospodarce przestrzennej. W: L.M. Salomon, R.A. Seidel, P. Bury, T. Markowski (red.), Gospodarka samorządów terytorialnych w świetle doświadczeń amerykańskich (s. 138–167). Łódź: Fundacja Promocji Czystych Technologii Techeko.

NETOGRAFIA

Bank Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego (BDL GUS). https://bdl.stat.gov.pl/BDL/dane/teryt/tablica

DOKUMENTY STRATEGICZNO-PLANISTYCZNE

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przyjęty uchwałą nr XXXIX/180/13 Rady Gminy Strzyżewice z dnia 9 sierpnia 2013 r.

Projekt SUiKPZ. (2019). Projekt Studium uwarunkowań i kierunków przestrzennego zagospodarowania gminy Strzyżewice podjęty uchwałą nr XII/65/19 Rady Gminy Strzyżewice z dnia 25 września 2019 r. w sprawie przystąpienia do sporządzenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Strzyżewice.

Strategia Rozwoju Gminy Strzyżewice na lata 2016–2025.

SUiKPZ. (2010). Studium uwarunkowań i kierunków przestrzennego zagospodarowania gminy Strzyżewice przyjęte uchwałą nr LVII/235/10 Rady Gminy Strzyżewice z dnia 26 października 2010 r.

AKTY PRAWNE

Ustawa. (2003). Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. 2003, nr 80, poz. 717, ze zm.).




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/b.2022.77.0.111-130
Data publikacji: 2022-09-11 11:41:11
Data złożenia artykułu: 2021-08-10 22:06:35


Statystyki


Widoczność abstraktów - 320
Pobrania artykułów (od 2020-06-17) - PDF - 139

Wskaźniki



Odwołania zewnętrzne

  • Brak odwołań zewnętrznych


Prawa autorskie (c) 2022 Dominika Mazur

Creative Commons License
Powyższa praca jest udostępniana na lcencji Creative Commons Attribution 4.0 International License.