Europejski System Gwarantowania Depozytów: trzeci brakujący filar do dokończenia Unii Bankowej

Anna Jurkowska-Zeidler

Streszczenie w języku polskim


Niedawny globalny kryzys finansowy ujawnił słabości w istniejącej architekturze instytucjonalnej wspólnej waluty oraz w Unii Gospodarczej i Walutowej. Utworzenie Europejskiej Unii Bankowej jest najbardziej znaczącym krokiem w kierunku integracji finansowej w Europie od czasu utworzenia Unii Walutowej. Państwa członkowskie strefy euro zgodziły się na przeniesienie odpowiedzialności i kompetencji na szczebel ponadnarodowy na niespotykaną dotąd skalę. Na poziomie Unii Europejskiej ustanowiono jednolity mechanizm nadzorczy oraz jednolity mechanizm restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków z jednolitym funduszem dla rozwiązywania problemów upadających instytucji finansowych w strefie euro. Jako ostatni krok do zakończenia budowy unii bankowej w listopadzie 2015 r. Komisja Europejska zaproponowała utworzenie Europejskiego Systemu Gwarantowania Depozytów (EDIS) – brakującego filara unii bankowej – który ma zapewnić bardziej jednolity poziom ochrony dla wszystkich deponentów w unii bankowej, aby wzmocnić zaufanie do sektora bankowego. Powszechnie uważa się, że dla pełnej realizacji unii bankowej niezbędne jest ustanowienie jednolitego systemu gwarantowania depozytów, w uzupełnieniu do istniejącego jednolitego mechanizmu nadzorczego i jednolitego funduszu restrukturyzacji oraz uporządkowanej likwidacji banków. Po przeniesieniu nadzoru i resolution na poziom europejski, jest to kolejny logiczny krok. W publikacji autorka przedstawia zmiany w systemach gwarantowania depozytów na skutek kryzysu finansowego oraz ramy prawne EDIS jako niezbędne dopełnienie konstrukcji Europejskiej Unii Bankowej.


Słowa kluczowe


unia bankowa; Europejski System Gwarantowania Depozytów; systemy gwarantowania depozytów; sieć bezpieczeństwa finansowego

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Bafia P.S., Kazus Icesave. Problem gwarancji depozytów gromadzonych w zagranicznych oddziałach instytucji kredytowych na podstawie sporu brytyjsko-islandzkiego, „Bezpieczny Bank” 2011, nr 2.

Cariboni J., Joossens E., Uboldi A., The Promptness of European Deposit Protection Schemes to Face Banking Failures, “Journal of Banking Regulation” 2010, Vol. 11, Issue 3, DOI: http://dx.doi.org/10.1057/jbr.2010.13.

Dyrektywa 94/19/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 1994 r. w sprawie systemów gwarancji depozytów (Dz. Urz. UE L 135, 31 maja 1994 r.).

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/36/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie warunków dopuszczenia instytucji kredytowych do działalności oraz nadzoru ostrożnościowego nad instytucjami kredytowymi i firmami inwestycyjnymi (Dz. U. L 176, 27 czerwca 2013 r.).

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/49/UE z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie systemów gwarancji depozytów (Dz. Urz. UE L 173, 12 czerwca 2014 r.).

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/59/UE z dnia 15 maja 2014 r. ustanawiająca ramy na potrzeby prowadzenia działań naprawczych oraz restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji w odniesieniu do instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych (Dz. Urz. UE L 173, 12 czerwca 2014 r.).

EBA publishes Guidelines on cooperation agreements between deposit guarantee schemes, 15 February 2016, www.eba.europa.eu/-/eba-publishes-guidelines-on-cooperation-agreements-between-deposit-guarantee-schemes [data dostępu: 10.06.2016].

EU Bank Recovery and Resolution Directive (BRRD): Frequently Asked Questions, Brussels, 15 April 2014, http://europa.eu/rapid/press-release_MEMO-14-297_en.htm [data dostępu: 10.06.2016].

Guidelines on stress tests of deposit guarantee schemes, www.eba.europa.eu/regulation-and-policy/recovery-and-resolution/guidelines-on-stress-tests-of-deposit-guarantee-schemes [data dostępu: 10.06.2016].

http://ec.europa.eu/finance/general-policy/banking-union/european-deposit-insurance-scheme/index_en.htm [data dostępu: 10.06.2016].

Iwanicz-Drozdowska M., Deposit Insurance Systems – Lessons from the Crisis for CESEE Banking Systems, [w:] A. Csajbók, E. Gnan (eds.), The Future of Banking in CESEE after the Financial Crisis, “SUERF Studies” 2011, No. 1, www.suerf.org/docx/s_445e1050156c6ae8c082a8422bb7dfc0_2881_suerf.pdf [data dostępu: 10.06.2016].

Iwanicz-Drozdowska M., Kerlin J., Smaga P., Tomasik M., EU Guarantee Schemes: Status Quo and Policy Implications, “Journal of Banking Regulation” 2015, Vol. 16, Issue 3, www.palgrave-journals.com/jbr/journal/v16/n3/pdf/jbr20156a.pdf [data dostępu: 10.06.2016], DOI: http://dx.doi.org/10.1057/jbr.2015.6.

Jurkowska-Zeidler A., Prawo Unii Bankowej, [w:] A. Jurkowska-Zeidler, M. Olszak (red.), Prawo rynku finansowego. Doktryna. Instytucje. Praktyka, Wolters Kluwer, Warszawa 2016.

Kerlin J., Analiza porównawcza systemów gwarancji depozytów w krajach Unii Europejskiej, “Bezpieczny Bank” 2013, nr 2–3.

Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady i Europejskiego Banku Centralnego w sprawie działań na rzecz dokończenia budowy unii gospodarczej i walutowej, COM(2015)600 final, Bruksela, 21 października 2015 r., https://ec.europa.eu/transparency/regdoc/rep/1/2015/PL/1-2015-600-PL-F1-1.PDF [data dostępu: 10.06.2016].

Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady – Plan działania na rzecz unii bankowej, COM(2012)510, 12 września 2012 r., http://ec.europa.eu/finance/general-policy/docs/committees/reform/20120912-com-2012-510_pl.pdf [data dostępu: 10.06.2016].

Komunikat Komisji – Plan działania na rzecz pogłębionej i rzeczywistej unii gospodarczej i walutowej – otwarcie debaty europejskiej, COM(2012)777 final/2, 30 listopada 2012 r., https://ec.europa.eu/transparency/regdoc/rep/1/2012/PL/1-2012-777-PL-F1-1.Pdf [data dostępu: 10.06.2016].

Liikanen E., High-level Expert Group on Reforming the Structure of the EU Banking Sector, Brussels, 2 October 2012, http://ec.europa.eu/finance/bank/docs/high-level_expert_group/report_en.pdf [data dostępu: 10.06.2016].

Pruski J., Szambelańczyk J., Systemy gwarantowania depozytów w sieciach bezpieczeństwa finansowego na tle konsekwencji globalnego kryzysu finansowego, „Bezpieczny Bank” 2014, nr 4.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych (Dz. U. L 176, 27 czerwca 2013 r.).

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 806/2014 z dnia 15 lipca 2014 r. ustanawiające jednolite zasady i jednolitą procedurę restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji instytucji kredytowych i niektórych firm inwestycyjnych w ramach Jednolitego Mechanizmu Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji oraz Jednolitego Funduszu Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji (Dz. Urz. UE L 225, 30 lipca 2014 r.).

Rozporządzenie Rady nr 1024/2013 z dnia 15 października 2013 r. powierzające Europejskiemu Bankowi Centralnemu szczególne zadania w odniesieniu do polityki związanej z nadzorem ostrożnościowym nad instytucjami kredytowymi (Dz. U. L 287, 29 października 2013 r.).

Sprawozdanie przewodniczących Parlamentu Europejskiego, Rady Europejskiej, Komisji Europejskiej, Eurogrupy i prezesa Europejskiego Banku Centralnego w sprawie dokończenia budowy europejskiej unii gospodarczej i walutowej, 22 czerwca 2015, http://ec.europa.eu/priorities/economic-monetary-union/docs/5-presidents-report_pl.pdf [data dostępu: 10.06.2016].

Szczepańska O., Dobrzańska A., Zdanowicz B., Resolution, czyli nowe podejście do banków zagrożonych upadłością, NBP, Warszawa 2015, www.nbp.pl/systemfinansowy/Resolution.pdf [data dostępu: 10.06.2016].

W kierunku faktycznej unii gospodarczej i walutowej. Sprawozdanie przewodniczącego Rady Europejskiej Hermana van Rompuya, przygotowane we współpracy z przewodniczącym Komisji, przewodniczącym Eurogrupy i prezesem Europejskiego Banku Centralnego (EBC) EUCO 120/12 z 26 czerwca 2012 r.

Wniosek Komisji Europejskiej w sprawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 806/2014 w celu ustanowienia europejskiego systemu gwarantowania depozytów, Strasburg, 24.11.2015, COM(2015)586 final, http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:52015PC0586 [data dostępu: 10.06.2016].




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/h.2016.50.4.171
Data publikacji: 2017-02-20 17:31:15
Data złożenia artykułu: 2016-06-02 12:12:45

Odwołania zewnętrzne

  • Brak odwołań zewnętrznych


Prawa autorskie (c) 2017 Anna Jurkowska-Zeidler

Creative Commons License
Powyższa praca jest udostępniana na lcencji Creative Commons Attribution 4.0 International License.