Email this article 
Hide
Show all
Beyond the Intervention: Economic Theory Justification and Assessment of Unit-Linked Policy Returns in Poland’s Household Investment Portfolio
Abstract
Theoretical background: Unit-linked life insurance has been used in Poland since the 1990s as protection-investment products. Despite their long market presence, these products remain controversial due to misselling practices, high fees, low returns, and complex structures. Previous regulatory measures have proven insufficient in ensuring adequate client profitability. In July 2021, the Polish Financial Supervision Authority (KNF) imple-mented the first product intervention for unit-linked life insurance, aimed at increasing client benefits and limit-ing exposure to excessive investment risk. Product intervention is typically examined from a regulatory perspective, with limited attention given to its foundations in economic theory.
Purpose of the article: This paper examines the economic rationale for product intervention and provides introductory assessment of the impact of the 2021 intervention on unit-linked life insurance profitability compared to alternative household investment assets (ETFs and treasury bonds).
Research methods: For the identification of economic rationale for product intervention the critical literature review and evidence-based market dysfunction analysis were used. The empirical analysis simulated investments in selected unit-linked life insurance products, incorporating contractual fees, and benchmarked the resulting returns against alternative household asset portfolios.
Main findings: The study identifies four key market dysfunction categories: deviations in product information, pricing, future expectations, and bargaining power balance. Preliminary evaluation of the 2021 regulatory inter-vention's consequences reveals that while insurance investment products demonstrate competitive investment results, their multi-component fee structure effectively eliminates this advantage compared to alternative invest-ment instruments available to retail investors.
Keywords
Full Text:
PDFReferences
Advisory Scientific Committee to the Financial Ombudsman. (2019). Nieprawidłowości na rynku finansowym a ochrona konsumenta. https://rf.gov.pl/edukacja/baza-wiedzy/analizy-i-raporty/
Act of 15 September 2015 on insurance and reinsurance activity (Journal of Laws 2024, item 838, as amended).
Aragon, G.O., & Ferson, W.E. (2006). Portfolio performance evaluation. Finance, 2(2), 83–190. https://doi.org/10.1561/0500000015
Barr, N. (2001). The Welfare State as Piggy Bank. Information, Risk, Uncertainty, and the Role of the State. Oxford University Press.
Barr, N. (2012). Economics of the Welfare State. Oxford University Press.
Biznes Radar. (n.d.). EFT Notations. https://www.biznesradar.pl
Cwynar, A., Cwynar, W., Kaźmierkiewicz, P., & Ostrowska-Dankiewicz, A. (2016). Efektywność ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych w Polsce. Market, Economy, Society, 45, 29–51. https://doi.org/10.17451/eko/45/2016/203
Decyzja Komisji Nadzoru Finansowego w zakresie interwencji produktowej z dnia 15 lipca 2021 r., Dziennik Urzędowy KNF z 16.07.2021 r., poz. 16. https://dziennikurzedowy.knf.gov.pl/DU_KNF/2021/16/akt.pdf
Dopierała, Ł. (2017). Efektywność produktów emerytalnych oferowanych przez zakłady ubezpieczeń na życie na przykładzie IKE. Journal of Finance and Financial Law, 2(14), 23–39. https://doi.org/10.18778/2391-6478.2.14.03
Dopierała, Ł., & Wojciechowski, L. (2014). Efektywność inwestycji ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych dostępnych w ramach indywidualnych kont emerytalnych w świetle modelu Henrikssona–Mertona. Studia i Prace Wydziału Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, 41(3), 55–67.
Drozd, A. (2020). Ocena ryzyka i efektywności inwestycji na rynku metali szlachetnych. Economics–Wroclaw Economic Review, 26(1), 125–137. https://doi.org/10.19195/2658-1310.26.1.8
Duclos, R. (2015). The psychology of investment behavior: (De)biasing financial decision-making one graph at a time. Journal of Consumer Psychology, 25, 317–325. https://doi.org/10.1016/j.jcps.2014.11.005
EIOPA. (2019). Consumer Trends Report 2019. https://doi.org/10.2854/503448
EIOPA. (2020). Consumer Trend Report 2020. https://doi.org/10.2854/50572
EIOPA. (2021). Consumer Trends Report 2021. https://doi.org/10.2854/06150
EIOPA. (2022). Consumer Trends Report 2022. https://doi.org/10.2854/457958
EIOPA. (2023). Consumer Trends Report 2023. https://www.eiopa.europa.eu/publications/consumer-trends-report-2023_en
EIOPA. (2024a). Consumer Trends Report 2024. https://www.eiopa.europa.eu/publications/consumer-trends-report-2024_en
EIOPA. (2024b). Financial stability report. https://www.eiopa.europa.eu/publications/financial-stability-report-december-2024_en
Financial Ombudsman. (2016). Ubezpieczenie na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym. Część II. https://rf.gov.pl/wp-content/uploads/2020/05/UFK_raport_2016.pdf
Funds Compensa. (n.d.). https://www.compensa.pl/fundusze/
Fund Listings. (n.d.). https://viennalife.pl/strefainwestowania/notowania-funduszy
Goetzmann, W., & Ingersoll, J. (2006). Portfolio performance manipulation and manipulation-proof performance measures. The Review of Financial Studies, 20(5), 1503–1546.
Harrison, G.W. (2019). Behavioral insurance and economic theory: A literature review. Risk Management and Insurance Review, 22(2), 133–182. https://doi.org/10.1111/rmir.12119
Homa, M. (2022). The impact of MT strategies on risk and value distribution of unit-linked insurance portfolios. European Research Studies Journal, 25(3), 607–619.
Hu, M., Chang, R., Sui, X., & Gao, M. (2024). Attention biases the process of risky decision-making: Evidence from eye-tracking. PsyCh Journal, 13(2), 157–165. https://doi.org/10.1002/pchj.724
Insurance Ombudsman. (2012). Ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym. https://www.senat.gov.pl/gfx/senat/userfiles/_public/k9/komisje/2018/kpcpp/materialy/258/p92617/rzf_rap1.pdf
Just, R.E., Hueth, D.L., & Schmitz, A. (2004). The Welfare Economics of Public Policy. A Practical Approach to Project and Policy Evaluation. Edward Elgar.
KNF. (2022). Stanowisko Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego dotyczące sposobu prezentowania opłat w umowach ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym.
KNF. (2023). Sprawozdanie z działalności Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego oraz Komisji Nadzoru Finansowego w 2022 roku. https://www.knf.gov.pl/?articleId=82835&p_id=18
KNF. (2024). Sprawozdanie z działalności Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego oraz Komisji Nadzoru Finansowego w 2023 roku. https://www.knf.gov.pl/publikacje_i_opracowania/sprawozdania?articleId=89933&p_id=18
Kowalczyk-Rólczyńska, P., & Pisarewicz, P. (2015). Unit-linked life insurance in view of the new Act on insurance and reinsurance activities. Wiadomości Ubezpieczeniowe, 4, 39–51.
Lisiak, E., & Małek, M. (2024). Polska w liczbach 2024. https://stat.gov.pl/files/gfx/portalinformacyjny/pl/defaultaktualnosci/5501/14/17/1/polska_w_liczbach_2024_pl_pi.pdf
Lisowski, J. (2015). Opłaty likwidacyjne w ubezpieczeniach na życie z funduszem kapitałowym. Funkcje i przesłanki. In J. Monkiewicz & M. Orlicki (Eds.), Ochrona konsumentów na rynku ubezpieczeniowym w Polsce. Współczesne wyzwania (pp. 131–148). Poltext.
Łańcucki, J. (2017). Interwencja produktowa jako instrument ochrony konsumentów w sektorze ubezpieczeń. In I. Kwiecień (Ed.), Ubezpieczenia we współczesnym świecie. Problemy i tendencje. Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu.
Mrozowska-Bartkiewicz, B. (2019). Instytucja interwencji produktowej w Europejskim Systemie Nadzoru Finansowego. Prawo Asekuracyjne, 1, 42–54. https://doi.org/10.5604/01.3001.0013.5645
Obligacje Skarbowe. (n.d.). Tabele odsetkowe. https://www.obligacjeskarbowe.pl/tabela-odsetkowa/
Opinion of the European Insurance and Occupational Pensions Authority on the proposed product intervention measure of Komisja Nadzoru Finansowego of Poland. (Testimony of EIOPA, 2021). https://www.eiopa.europa.eu/document/download/1035bfb5-2db8-40e0-b328-734ce9f61d8f_en?filename=Opinion of the European Insurance and Occupational Pensions Authority on the proposed product intervention measure of Komisja Nadzoru Finansowego of Poland.pdf
Orquin, J.L., Perkovic, S., & Grunert, K.G. (2018). Visual biases in decision making. Applied Economic Perspectives and Policy, 40(4), 523–537. https://doi.org/10.1093/aepp/ppy020
Ostrowska-Dankiewicz, A. (2015). The research on the effectiveness of unit-linked insurance plans. Wiadomości Ubezpieczeniowe, 4, 53–62.
Paduszyńska, M. (2019). Misselling jako nadużywanie zaufania klienta na rynku finansowym. Annales. Ethics in Economic Life, 22(3), 45–60. https://doi.org/10.18778/1899-2226.22.3.04
Polish Insurance Association (PIU). (2024). PIU Annual Report 2023. https://piu.org.pl/raport-roczny-piu/
Romanowski, M., & Romanowski, G. (2014). Kilka refleksji w sprawie opłaty likwidacyjnej w umowie ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym. Wiadomości Ubezpieczeniowe, 1, 33–44.
Rothschild, M., & Stiglitz, J. (1976). Equilibrium in competitive insurance markets: An essay on the economics of imperfect information. The Quarterly Journal of Economics, 90(4), 629–649.
Rutkowska-Tomaszewska, E., & Zwaliński, A. (2023). Przegląd decyzji Prezesa UOKiK w sprawach antykonsumenckich praktyk rynkowych dotyczących usług finansowych wydanych w 2023 roku. Internetowy Kwartalnik Antymonopolowy i Regulacyjny, 7(12), 72–104. https://doi.org/10.7172/2299-5749.IKAR.7.12.6
Simon, H.A. (1990). Invariants of human behaviour. Annual Review of Psychology, 41, 1–19. https://doi.org/10.1146/annurev.ps.41.020190.000245
Stiglitz, J.E. (2000). Economics of the Public Sector. W.W. Norton.
Szaraniec, M. (2021). Zakaz dystrybucji niektórych umów ubezpieczenia na życie z UFK jako nadzorcza interwencja produktowa KNF. Prawo Asekuracyjne, 109(4), 26–44. https://doi.org/10.5604/01.3001.0015.6035
Szczepańska, M. (2012). Charakterystyka prawna opłaty likwidacyjnej pobieranej przez ubezpieczycieli w umowie ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym. Wiadomości Ubezpieczeniowe, 1, 3–11.
Szczepańska, M. (2017). Art. 26. In P. Wajda (Ed.), Ustawa o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej. Komentarz. https://sip-1lex-1pl-10000d64y007d.han3.ue.poznan.pl/#/commentary/587723169/520609/szczepanska-magdalena-red-wajda-pawel-red-ustawa-o-dzialalnosci-ubezpieczeniowej-i...?cm=URELATIONS
UFK Listings. (n.d.). https://www.pzu.pl/dla-ciebie-irodziny/inwestycje-i-oszczednosci/y/notowania-ufk
Wajda, P. (2021). Interwencja produktowa Komisji Nadzoru Finansowego z art. 17 ust. 1 Rozporządzenia 1286/2014 – wybrane aspekty proceduralnoprawne. Wiadomości Ubezpieczeniowe, 4, 3–22. https://doi.org/10.33995/wu2021.4.1
Wisniewski, M. (2012). Wartość wykupu polis życiowych z Ubezpieczeniowym Funduszem Kapitałowym. Wiadomości Ubezpieczeniowe, 2, 29–44.
Wisniewski, M. (2016). Ubezpieczenia o charakterze oszczędnościowym w świetle nowych regulacji. Widomości Ubezpieczeniowe, 3, 67–80.
Zamojska, A. (2012). Efektywność funduszy inwestycyjnych w Polsce. Studium teoretyczno-empiryczne. C.H. Beck.
Zorski-Sikora, Ł., Bojanowska-Sosnowska, A., Braniewicz, O., & Wejt-Knyżewska, A. (2023). Świadomość finansowa Polaków. https://rf.gov.pl/wp-content/uploads/2024/04/Raport_RF-Swiadomosc_finansowa_Polakow.pdf
DOI: http://dx.doi.org/10.17951/h.2026.60.2.43-60
Date of publication: 2026-08-12 23:46:08
Date of submission: 2025-06-16 13:42:34
Statistics
Indicators
Refbacks
- There are currently no refbacks.
Copyright (c) 2026 Monika Kaczała
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.