Człowiek a środowisko – czy w idei postępu czy w idei postępu zawsze tkwi ziarno destrukcji? W dziewięćdziesiątą rocznicę urodzin Jeana Dorsta (1924-2001)

Zbigniew Pietrzak

Streszczenie w języku polskim


Zasadnicza idea Jeana Dorsta wyraża się w przekonaniu, że działalność wszystkich cywilizacji, w miarę ich postępu technicznego i rozwoju demograficznego, prędzej czy później, prowadzi do nadmiernej eksploatacji otaczającej przyrody. W konsekwencji powoduje to zubożenie jej zasobów i upadek organizmów państwowych. Jean Dorst postuluje konieczność równowagi między potrzebami ludzi, a możliwościami środowiska wskazując przy tym na rolę nauki, polityki a nawet filozofii w rozwiązaniu tych problemów. Po 15 latach od śmierci tego uczonego można już skonfrontować jego prognozy z rzeczywistym rozwojem cywilizacji i jej wpływu na środowisko naturalne. I zadać pytanie: czy postępowi zawsze musi towarzyszyć destrukcja?

Słowa kluczowe


cywilizacja/kultura, postęp, zagrożenia ekologiczne, cywilizacja globalna

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Ali S. H., Cudowne metale, „Świat nauki” 2014, 2(270).

Bacon F., Novum Organum, tłum. J. Wikarjak, PWN, Warszawa 1955.

Biblia tysiąclecia, Rdz. 41,53–54, Poznań–Warszawa 1980.

Bibliografia tekstów J. Dorsta: http://asbric.pagesperso-orange.fr/bibli/e-dorst.html

Bronowski J., Potęga wyobraźni, tłum. S. Amsterdamski, PIW, War-szawa 1988.

Bryson R. A., Climate modification by air pollution, [w:] The Enviromental Future, red. N. Polunin, Macmillan, London 1972.

Burke J., Skojarzenia, Fascynujące podróże po świecie odkryć i wynalazków, tłum. M. Czekański, Wiedza i Życie, Warszawa 1999.

Cary M., Scullard H. H., Dzieje Rzymu, tłum. J. Schwakopf, PIW, Warszawa 1992.

Crick F., Istota i pochodzenie życia, tłum. A. Hoffman, PIW, Warszawa 1992.

Crombie A. C., Nauka średniowieczna i początki nauki nowożytnej, tłum. S. Łypacewicz, t.1, PAX, Warszawa 1960.

Dorst J., Siła życia, tłum. W. Dłuski, PIW, Warszawa 1987.

Eliade M., Kowale i alchemicy, tłum. A. Leder, Aletheia, Warszawa 2007.

Ferguson N., Cywilizacja. Zachód i reszta świata, tłum. P. Szymor, Wy-dawnictwo Literackie, Kraków 2013.

Gray J., Słomiane psy. Myśli o ludziach i innych zwierzętach, tłum. C. Cieśliński, Warszawa 2003.

Greenblatt S., Zwrot. Jak zaczął się Renesans, tłum. M. Słysz, Wydawnictwo Albatros A. Kuryłowicz, Warszawa 2012.

Hezjod, Narodziny bogów (Theogonia) Prace i dni. Tarcza, tłum. J. Łanowski, Prószyński i S-ka, Warszawa 1999.

Husserl E., Kryzys nauk europejskich i fenomenologia transcendentalna, tłum. S. Walczewska, Wydawnictwo Rolewski, Toruń 1999.

Ilustrowany Wielki Atlas Świata, wyd. 2., Buchmann, Warszawa 2008.

Kolumella L. I. M., O rolnictwie, tłum. I. Mikołajczyk, Ossolineum, Wrocław–Warszawa–Kraków 1991.

Kossobudzka M., Ryżowy wschód kontra pszeniczny zachód, Gazeta Wyborcza, piątek 16 maja 2014, s. 24–25.

Kuhn T., Tradycje matematyczne a tradycje eksperymentalne w rozwoju nauk fizycznych, [w:] Dwa bieguny: tradycja i nowatorstwo w badaniach naukowych, tłum. S. Amsterdamski, PIW, Warszawa 1985.

Kunicki-Goldfinger W. J. H., Znikąd donikąd, wyd. 2., PIW, Warszawa 1993.

Lorenz K., Regres człowieczeństwa, tłum. A. D. Tauszyńska, PIW, War-szawa 1986.

Lovelock J., Gaja. Nowe spojrzenie na życie na Ziemi, tłum. M. Ryszkie-wicz, Prószyński i S-ka, Warszawa 2003.

Słownik łacińsko-polski, red. M. Plezia, PWN, Warszawa 1998.

Słownik pisarzy antycznych, red. A. Świderkówna, Wiedza Powszechna, Warszawa 1982.

Vesilind P. J., Laman T. (zdjęcia), Filipiny, zielony tygiel, „National Geographic. Polska” 2002, 7(34), s. 9.

Ward P., Hipoteza Medei. Czy życie zmierza do samounicestwienia?, tłum. M. Betley, Prószyński i S-ka, Warszawa 2010.

Warron M. T., O gospodarstwie rolnym, tłum. I. Mikołajczyk, wyd. Ossolineum, Wrocław–Warszawa–Kraków 1991.

Winniczuk L., Ludzie – Zwyczaje i obyczaje – Starożytnej Grecji i Rzymu, wyd. 2., PWN, Warszawa 1983.




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/kw.2015.13.95
Data publikacji: 2015-08-07 11:48:22
Data złożenia artykułu: 2015-08-07 10:55:31

Odwołania zewnętrzne

  • Brak odwołań zewnętrznych


Prawa autorskie (c) 2015 Zbigniew Pietrzak

##submission.licenseURL##: http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/deed.pl