Dwa symbole. Dwie koncepcje postępu i diagnoza kryzysu współczesności N. F. Fiodorowa

Cezar Jędrysko

Streszczenie w języku polskim


N. F. Fiodorow jest autorem niezwykłego projektu – tak zwanego „wspólnego dzieła” – będącego połączeniem rustykalnego i antyprogresywnego obrazu społeczeństwa z technologiczną utopią. Celem niniejszego artykułu jest rozważenie Fiodorowowskiej wizji rozwoju cywilizacji pod kątem jej dwóch wyznaczników: diagnozy kryzysu oraz idei postępu. Na początku zostaną przedstawione symptomy kryzysu oraz przyczyny, które za nimi stoją. Następnie skonfrontowane zostaną dwie alternatywne idee postępu. Istotą pierwszej jest prymat nowego nad starym. Uwidacznia się ona pod postacią Wystawy Światowej i stanowi fundament cywilizacji śmierci. Natomiast druga powinna być pojmowana jako dojrzewanie kultury, rozbudzanie świadomości obecności powszechnego długu danego pokolenia względem przodków. Symbolizuje ją staroruska tradycja stawiania cerkwi jednodniowych przez lokalne społeczności w obliczu klęsk naturalnych.

Słowa kluczowe


Fiodorow; kryzys; postęp; filozofia rosyjska

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Bierdiajew N. A., Sud’ba Rossii, [w:] N. A. Bierdiajew, Fiłosofija swo-body, Izdatielstwo AST, Moskwa 2007;

Bułgakow S. N., Światło wieczności. Medytacje i spekulacje, tłum. J. Chmielewski, Wydawnictwo Marek Derewiecki, Kęty 2010;

Bułgakow S. N., Zagadocznyj myslitiel (N. F. Fiodorow), [w:] N. F. Fio-dorow: Pro et contra. K 175-letiju so dnia rożdienija i 100-letiju so dnia smierti N. F. Fiodorowa. Antołogija, sost. A. G. Gaczewa, S. G. Siemieno-wa. Antołogija. Kniga pierwaja, Izdatielstwo Russkogo Christianskogo gumanitarnogo instituta, Sankt-Petersburg 2004;

Caring for the Earth: A Strategy for Sustainable Living, red. IUCN/UNEP/WWF, Gland 1991, http://coombs.anu.edu.au/ ~vern/caring/caring.html, dostęp 20 stycznia 2014;

Fiodorow N. F., Filozofia wspólnego czynu, tłum. C. Wodziński, M. Milczarek, Wydawnictwo Marek Derewiecki, Kęty 2012;

Fiodorow N. F., Sobranije soczinienij w 4-ch tt. Sostawlenije, podgotowka tieksta i kommientarii A. G. Gaczewoj i S. G. Siemienowoj, t. 1–2; Izda-tielskaja gruppa »Progriess«, Moskwa 1995-1997, t. 3–5, Tradicyja, Moskwa 1997–2000;

Mazurek S., Utopia i łaska. Idea rewolucji moralnej w rosyjskiej filozofii religijnej, Wydawnictwo IFiS PAN, Warszawa 2006;

Milczarek M., Z martwych was wskrzesimy. Filozofia Nikołaja Fiodorowa, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2013;

Pascal B., Myśli, tłum. T. Boy-Żeleński, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2006;

Platon, Fedon, [w:] Platon, Dialogi, tłum. W. Witwicki, Wydawnic-two Antyk, Kęty 2005;

Pomorski A., Duchowy proletariusz. Przyczynek do dziejów lamarkizmu społecznego i rosyjskiego kosmizmu XIX–XX wieku (na marginesie antyuto-pii Andrieja Płatonowa), OPEN, Warszawa 1996;

Rarot H., Od nihilizmu do chrześcijaństwa. Historia i współczesność idei filozoficzno-religijnego przezwyciężenia nihilizmu, Wydawnictwo Uniwer-sytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2011;

Sawicki A., Poprzez bunt i pokorę. Zagadnienie cierpienia i śmierci w eschatologicznych koncepcjach myślicieli rosyjskich. Fiodorow – Bułgakow – Niesmiełow – Karsawin – Bierdiajew, Wydawnictwo Politechniki Bia-łostockiej, Białystok 2008;

Siemienowa S. G., Fiłosof buduszczego wieka: Nikołaj Fiodorow, Pasz-kow dom, Moskwa 2004;

Wilkoszewska K., Wariacje na postmodernizm, Universitas, Kraków 2000.




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/kw.2014.10.83
Data publikacji: 2015-04-20 21:29:28
Data złożenia artykułu: 2015-04-20 15:21:39

Odwołania zewnętrzne

  • Brak odwołań zewnętrznych


Prawa autorskie (c) 2015 Cezar Jędrysko

##submission.licenseURL##: http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/deed.pl