Kryzys wartości duchowych i jego społeczne następstwa

Halina Rarot

Streszczenie w języku polskim


Artykuł szkicuje zagadnienie współczesnego kryzysu wartości duchowych i jego społecznych konsekwencji. Główna teza artykułu stwierdza, że przyczyną owego kryzysu, diagnozowanego w istniejącym dyskursie krytycznym, jest rezygnacja podmiotu z wielowymiarowości istnienia na rzecz zanurzania się w jednowymiarowości egzystencji, czyli w wymiarze pragmatystyczno-hedonistycznym i częściowo witalistycznym. W zakończeniu stwierdza się, że diagnozowanie tak pojętego kryzysu jest tylko jedną z możliwości intelektualnych uczestników życia w segmentowej kulturze ponowoczesności. Jako taka kultura epoki ponowoczesności generuje bowiem różnorodność aksjologiczną, wskutek czego diagnoza kryzysu wartości może być odbierana przez inne podmioty jako wyolbrzymiona i niesprawiedliwa. Może być zatem uprawomocniona jedynie jako intelektualna przestroga przed brakiem rozwagi w korzystaniu z różnych zdobyczy ponowoczesnego świata.


Słowa kluczowe


współczesny kryzys aksjologiczny; wartości duchowe; odbiorca wartości; konsekwencje kryzysu; segmentowość kultury ponowoczesności

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Bachtin, Michał. Estetyka twórczości słownej. Tłum. Dorota Ulicka. Warszawa: PIW, 1986.

Bailey, Reg. „Pozwólmy dzieciom być dziećmi. Niezależny raport na temat komercjalizacji i seksualizacji dzieciństwa.” W: Odebrana niewinność. O seksualizacji kobiet i dziewcząt we współczesnej kulturze. Raporty, red. Ewa Rżysko, 3–132. Warszawa: Stowarzyszenie Twoja Sprawa, 2013.

Białek, Jan. Tech. Krytyka rozwoju środowiska technologicznego. Kraków: Garda, 2018.

Bierdiajew, Mikołaj. „Człowiek i maszyna. Problem socjologii sztuki i metafizyki.” Put 1933, nr 38: 3–38 [we własnym przekładzie].

Bierdiajew, Nikołaj. Fiłosofija swobodnogo ducha, Gława 9: Duchownoje razwitije i eschatołogiczeskaja probliema. http://www.vehi.net/index.html (dostęp: 10.12.2017).

Czerniawska, Mirosława. „Postawy „pragmatyczne” versus postawy „wrażliwości społecznej” i ich aksjologiczne uwarunkowania.” Prakseologia 158, t.1 (2016): 137–160.

Dziewiecki, Marek. „Duchowość, dojrzałość i wolność.” Źródło, 2006, nr 11: 12–13.

Frumkin, Konstantyj. „W zaszczytu potrieblenija i potriebitielstwa.” Topos, 2016, nr 24. http://www.topos.ru/article/ontologicheskie-progulki/v-zashchitu-potrebleniya-i-potrebitelstva (dostęp: 12.07.2018).

Giddens, Anthony. Nowoczesność i tożsamość. „Ja” i społeczeństwo w epoce późnej nowoczesności. Tłum. Alina Szulżycka. Warszawa: PWN, 2002.

Harris, Sam. Przebudzenie. Duchowość bez religii. Tłum. Janusz Żuławnik. Łódź: Galaktyka, 2015.

Ilnicki, Rafał. Bóg cyborgów. Technika i transcendencja. Poznań: UAM, 2011.

Kokoszka, Andrzej. Zaburzenia nerwicowe – postępowanie w ogólnej praktyce lekarskiej. Kraków: Medycyna Praktyczna, 2004.

Kopciuch, Leszek. „Sprawozdanie z konferencji naukowej „Kryzys wartości?”.” Kultura i Wartości, 2017, nr 24: 159–163.

McNair, Brian. Seks, demokratyzacja pożądania i media, czyli kultura obnażania. Tłum. Ewa Klekot. Warszawa: Muza, 2004.

Niewinowski, Paweł. „Mentalność scjentystyczna w doświadczeniu ludzkim.” Studia Płockie, 2013, nr 41: 149–163.

Otto, Rudolf. Mistyka Wschodu i Zachodu. Tłum. Tomasz Duliński. Warszawa: KR, 2000.

Patyjewicz, Lucyna. „Postęp naukowo-techniczny a postęp moralny osoby ludzkiej.” Zdrowie i Dobrostan, 2015, nr 2: 309–320.

Ostrowska, Krystyna. „Żyć według wartości.” Wychowawca, 2011, nr 12: 5–7.

Rarot, Halina. „Filozofia kultury wobec doświadczenia duchowego i religijnego.” W: Epistemologia doświadczenia religijnego w XX-wiecznej filozofii rosyjskiej i żydowskiej, red. Janusz Dobieszewski, Stanisław Krajewski, Jakub Mach, 5–479 . Kraków: TAiWPN UNIVERSITAS, 2018.

Rarot. Halina. „Odwrotna strona postępu. Kryzys Zachodu jako kategoria filozoficzna w filo-zofii rosyjskiej.” Kultura i Wartości, 2014, nr 10. DOI: http://dx.doi.org/10.17951/kw.2014.10.63.

Rushkoff, Douglas. Renaissance Now! Media Ecology and the New Global Narrative. New York: Hampton Press, 2002.

Schrade, Urlich. Etyka. Systemy etyczne. Warszawa: Unia-Press, 1992.

Szmyd, Jan. „Nowoczesny konsumpcjonizm – zmiana kondycji ludzkiej. Wyzwania społeczne i pedagogiczne.” Kultura – Przemiany – Edukacja, t. V (2017): 13–36.

Schumaker, F. John. „The demoralized mind.” New Internationalist 2016, nr 491 https://newint.org/columns/essays/2016/04/01/psycho-spiritual-crisis (dostęp 12.07.2018).

Waszyńska, Katarzyna, Zielona-Jenek, Monika. Zjawisko seksualizacji jako wyzwanie dla współczesnej edukacji. https://repozytorium.amu.edu.pl/bitstream/ 10593/17656/1/SE_39_2016_Katarzyna_Waszynska_Monika_Zielona_Jenek.pdf (do-stęp 04.11.2018).

Wojnar, Irena. Humanistyczne przesłanki niepokoju. Warszawa: Komitet Prognoz Polska 2000 Plus przy Prezydium PAN, 2016.

Wójtewicz, Anna. Ciało w kulturze konsumpcji. Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2014.




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/kw.2018.26.159-176
Data publikacji: 2019-01-22 00:30:39
Data złożenia artykułu: 2018-11-22 16:57:02

Odwołania zewnętrzne

  • Brak odwołań zewnętrznych


Prawa autorskie (c) 2018 Halina Rarot

##submission.licenseURL##: http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/deed.pl