Antydekalog Markiza de Sade’a albo związek między postmodernizacją i dechrystianizacją kultury Zachodu

Markus Lipowicz

Streszczenie w języku polskim


Celem artykułu jest interpretacja twórczości Markiza de Sade’a z punktu widzenia filozofii i socjologii. Tekst stanowi też polemikę z powszechnie uznanymi w Polsce interpretacjami twórczości Sade’a. Przedstawiając Markiza jako proto-postmodernistę wskazuję, że udało mu się wyrazić autentyczne tendencje współczesnej kultury zachodniej. Usiłując wyciągnąć ostateczne konsekwencje odejścia zachodniej kultury od chrześcijański tradycji moralnej oraz zasad integracji społecznej, Sade żywił przekonanie, że porzucenie metafizycznych idei powinno sprowadzić całą ludzką egzystencję do zmysłowego wymiaru życia. Współczesny rozwój pornografii oraz kultury masowej opartej na treściach erotycznych tworzy – analogicznie – wirtualny świat pożądania oraz nieustającej gry ze zmysłowością ludzką. Filozoficznym fundamentem tego rozwoju jest właśnie twórczość Markiza. Ostatecznie współczesna kultura ponowoczesna tworzy rzeczywistość społeczną, w której człowiek w sposób świadomy pozwala zmysłowości panować nad ideami – a nie odwrotnie.

Słowa kluczowe


Markiz de Sade; nowoczesność; ponowoczesność; chrześcijaństwo; dechrystianizacja; natura; wartości; popędy; erotyka; kultura; świat wirtualny

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Banasiak B., Integralna potworność. Markiz de Sade. Filozofia libertynizmu, czyli konsekwencje „śmierci Boga”, Wydawnictwo Thesaurus, Łódź – Wrocław 2006.

Banasiak B., Kim był Markiz de Sade?, http://bb.phf.org/teksty/ bb_kim_byl.pdf [dostęp: 07.07.2014].

Banasiak B., Rozprawa o miłości, czyli niepowodzenie występku, http://sade. ph-f.org/historia_rozprawa [dostęp: 17.02.2014].

Banasiak B., Matuszewski K., Sade – Filozofia zbrodni czy zbrodnia filozofii, [w:] D. A. F. de Sade, Powiedzieć wszystko, red. B. Banasiak, M. Bratuń, K. Matuszewski, Wydawnictwo Łódzkie, Łódź 1991.

Baudrillard J., Symulakry i symulacja, tum. S. Królak. Wydawnictwo Sic!, Warszawa 2005.

Blanchot M., Fundamentalna nieprzyzwoitość, [w:] Antologia współczesnej krytyki literackiej we Francji, red. W. Karpiński, Czytelnik, Warszawa 1974.

de Beauvoir S., Soll man de Sade verbrennen? Drei Essays zur Moral des Existentialismus, Rowohlt Verlag, Reinbek bei Hamburg 2007.

Derrida J., Pismo i różnica, tłum. K. Kłosiński, Wydawnictwo KR, Warszawa 2004.

Funk R., Ich und Wir. Psychoanalyse des postmodernen Menschen, Deutscher Taschenbuch Verlag, München 2005.

Gernert J., Generation Porno, Jugend, Sex, Internet, Fackelträger Verlag, Köln 2010.

Grimm P., Rhein, S.; Müller, M., Porno im Web, Die Bedeutung sexualisierter Web-Inhalte in der Lebenswelt von Jugendlichen, VISTAS Verlag, Berlin 2010.

Habermas J., Filozoficzny dyskurs nowoczesności, tłum. M. Łukasiewicz, TAiWPN Universitas, Kraków 2007.

Heidegger M., Powiedzenie Nietzschego „Bóg umarł”, tłum. Jerzy Gierasimiuk, [w:] tenże, Drogi lasu, Fundacja Aletheia, Warszawa 1997.

Horkheimer M., Adorno T., Dialektik der Aufklärung. Philosophische Fragmente, Fischer, Frankfurt am Main 2006.

Kunczik M., Zipfel A., Gewalt und Medien: Ein Studienhandbuch, Böhlau UTB, Köln 2006.

Lennig W., de Sade, Rowohlt Verlag, Reinbek bei Hamburg 2007.

Lipowicz M., Socjologiczne implikacje filozofii Nietzschego: antychrześcijański charakter ponowoczesnych form uspołecznienia, „Kwartalnik Filozoficzny” 2012, tom XL, z.1.

Lipowicz M., Czy „śmierć Boga” jest „śmiercią społeczeństwa”? Próba połączenia wybranych aspektów filozofii Fryderyka Nietzschego z filozofią i socjologią Georga Simmla, „Diametros” 2013, nr 38.

Łojek J., Wiek Markiza de Sade. Szkice z historii obyczajów i literatury we Francji XVIII wieku, Wydawnictwo Lubelskie, Lublin 1972.

Matuszewski K., Sade. Msza okrucieństwa, Wydawnictwo Słowo/obraz terytoria, Gdańsk 2008.

Merten K., Gewalt durch Gewalt im Fernsehen?, Westdeutscher Verlag, Opladen/ Wiesbaden 1999.

Nietzsche F., Antychrześcijanin. Przekleństwo chrześcijaństwa, Nomos, Kraków 1999.

Nietzsche F., Ecce homo. Jak się stajemy tym, czym jesteśmy, tłum. G. Sowinski, Wydawnictwo A, Kraków 2002.

Pastötter J., Erotic Home Entertainment und Zivilisationsprozess. Analyse des postindustriellen Phänomens der Hardcore-Pornographie, Deutscher Universitäts- Verlag, Wiesbaden 2003.

Rorty R., Eine Kultur ohne Zentrum, Reclam, Stuttgart 2002.

de Sade D. A. F., 120 Dni Sodomy, czyli szkoła libertynizmu, tłum, B. Banasiak, K. Matuszewski, Wydawnictwo SPACJA – Oficyna TOM, Warszawa- Wrocław 1992.

Sade D. A. F. de, Dialog między księdzem a umierającym, [w:] D. A. F. de Sade, Dzieła zebrane. Apendyks, tłum. J. Łojek, D. Dąbrowski, Wydawnictw Impress Lublin, Lublin 2008.

Sade D. A. F. de, Filozofia w buduarze, tłum. Mateusz Fabjanowski, Wydawnictwo Łódzkie, Łódź 1989.

Sade D. A. F. de, Francuzi, jeszcze jeden wysiłek, jeżeli chcecie stać się republikanami, [w:] Pisma polityczne, red. B. Banasiak, K. Matuszewski, P. Pieniążek, Wydawnictwo SPACJA, Warszawa 1997.

Sade D. A. F. de, Julietta, powodzenie występku, [w:] tenże, Dzieła zebrane, Apendyks, tłum. J. Łojek, D. Dąbrowski, Wydawnictwo Impress Lublin, Lublin 2008.

Sade D. A. F. de, Justyna, czyli nieszczęścia cnoty, tłum. Marek Bratuń, Wydawnictwo Łódzkie, Łódź 1987.

de Sade D. A. F., La Philosophie dans le boudoir, Bookking International, Paris 1994.

Safranski R., Nietzsche. Biografia myśli, tłum. D. Stroińska, Czytelnik, Warszawa 2003.

Schmidt G. Das neue Der Die Das. Über die Modernisierung des Sexuellen, Psychosozial Verlag, Gießen 2005.

Vattimo G., Koniec nowoczesności, tłum. M. Surma-Gawłowska, TAiWPN UNIVERSITAS, Kraków 2006.




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/kw.2014.11.81
Data publikacji: 2015-04-20 21:47:32
Data złożenia artykułu: 2015-04-20 17:10:17

Odwołania zewnętrzne

  • Brak odwołań zewnętrznych


Prawa autorskie (c) 2015 Markus Lipowicz

##submission.licenseURL##: http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/deed.pl